ARAMA MOTORU OPTİMİZASYONU

Organik Trafik Kayıplarının Nedenleri ve Düşüş İncelemesi

CAN MUTİOĞLU

13 Eyl, 2021

“Organik trafiğimiz neden düşüyor?” bu sorunun birçok cevabı olabilir. Fakat en sık duyulan cevap “Pozisyon kaybı” oluyor. Peki, gerçekten neden organik trafik kayıpları yaşıyoruz? 

Rakiplerinizin yaptığı geliştirmelere ve Google güncellemelerine bağlı olarak yaşanan pozisyon kayıpları, cannibalization hatasından dolayı yaşanan pozisyon kayıpları, aranma hacmi düşüşleri gibi bazı durumlar bize tıklama, gösterim, CTR ve bunlara bağlı olarak organik trafik kayıpları yaşatabiliyor.

Google, organik trafik düşüşlerinin temel nedenlerini ve bunların nasıl analiz edilmesi gerektiği ile ilgili bilgileri bir blog yazısı ile sundu.

Web sitelerinde yaşanan teknik sorunlar, güvenlik problemleri, Google tarafından uygulanan manuel işlemler, update’ler ve aranma hacmi kayıpları organik trafik kayıplarının temel nedenleri olabileceğinden bu blog yazısında bahsediliyor.

Ayrıca bu nedenlere bağlı olarak gerçekleşen organik trafik kayıpları ile birlikte organik trafik grafiklerinin nasıl görünebileceği ile ilgili de görselleri kullanıcılar ile paylaştı.

Google’ın belirttiği muhtemel nedenleri, bu nedenlerin nasıl tespit edilebileceğini ve alınması gereken aksiyonları hep beraber inceleyelim.

Aranma Hacmi Düşüşleri

Aranma hacimlerinde mevsimsel değişimler yaşanabileceği gibi, gündeme göre de değişiklikler yaşanabilir.

Anlık yaşanan aranma hacmi değişimlerini Google Trends ile görebileceğiniz gibi; Google Ads Keyword Planner, seo.do, SEOmonitor, Ahrefs, SEMrush gibi araçla da bu bilgilere ulaşabilirsiniz.

Gündeme dair Google’da trend olan konulara Google Trends ile ulaşabiliyoruz.

Örneğin, İzmir’in kurtuluş yıl dönümü ‘9 Eylül’ aramalarında trend artışı yaşadığını görüyoruz:

Keyword Planner aracı ile de anahtar kelimelerin aranma hacimlerinde yaşanan değişimlerin grafiğini görebiliyoruz.

Örneğin,  ‘güneş kremi’ sorgusunun, ilkbahar ve yaz aylarında yükseliş yaşadığını, sonbahar ve kış aylarında düşüş yaşadığını görüyoruz:

Pozisyon değişikliklerinin olmadığı senaryoda; sonbahar ve kış aylarında ‘güneş kremi’ sorgusundan elde edilen organik trafik kaybının, aranma hacmi düşüşünden kaynaklandığını söyleyebiliriz.

Pozisyon Kayıpları

Organik trafik kaybının en temel nedeni olarak nitelendirebileceğimiz pozisyon kayıpları, birçok nedenden kaynaklanabilir. Rakiplerinizin yaptığı geliştirmeler, Google güncellemeleri, manuel işlemler, cannibalization hataları en bilinen pozisyon kaybı nedenlerinden. Bunların dışında Google algoritmalarının kullanıcılara en iyi sonuçları sunma amacına bağlı olarak kategori sayfalarında ürün çeşitliliğinin ve stok durumunun az olması gibi durumlar da pozisyon kayıplarına neden olabilir. Bu nedenle hedeflenen sorgularda yaşanan pozisyon değişmelerini düzenli olarak takip etmek oldukça önemli.

Pozisyon değişimlerini Google'ın kendi aracı olan Google Search Console ile takip edebileceğimiz gibi seo.do, SEOmonitor, Ahrefs ve SEMrush gibi araçlarla da takip edebiliriz.

Örneğin, Google Search Console aracı ile ‘mayo’ sorgusundan son 3 ay içerisinde elde edilen tıklama sayıları, gösterim sayıları ve buna bağlı olarak tıklama oranı ve pozisyon değişimleri görülebiliyor:

Ayrıca seo.do gibi rank tracker araçları ile de takip ettiğimiz kelimelerde yaşanan pozisyon değişimlerini, cannibalization sorunlarını ve mevsimsel aranma hacimlerini takip edebiliyoruz.

Örneğin, ‘32 gb hafıza kartı’ anahtar kelimesinde, belirlediğimiz tarih aralığında yaşanan pozisyon değişimini ve cannibalization durumunu görebilirsiniz:

Yukarıda belirtilen araçlarla ya da manuel olarak tespit ettiğiniz pozisyon kayıplarının nedenlerine ise aşağıdaki adımları takip ederek ulaşabilir ve optimizasyon çalışmalarına başlayabilirsiniz.

Cannibalization Hatası

Cannibalization, bir sorguda birden fazla sayfamızın birbiri ile rekabet etmesidir. Cannibalization yaşayan sayfalarımız arasında güç dağılımı yaşanması nedeniyle, pozisyon kayıpları yaşanabilir.

Örneğin, ‘mayo’ sorgusu ile hedeflediğimiz sayfa dışında bir başka sayfa ile de listelenmemiz sonucunda cannibalization sorunu yaşayıp ve bu sayfalarımız arasında güç dağılımına neden olarak pozisyon kaybı yaşayabiliriz.

Cannibalization sorununun önüne geçmek adına sayfalarınız ile hedeflediğiniz anahtar kelimeleri iyi belirleyip bu anahtar kelimeler özelinde geliştirmeler yapmanız oldukça önemli.

Örneğin, ‘mayo’ anahtar kelimesi ile hedeflenen sayfanın içeriği ‘mayo’ anahtar kelimesi özelinde, ‘havuz mayosu’ anahtar kelimesi ile hedeflenen sayfanın içeriği ‘havuz mayo’ kelimesinden daha çok ‘mayo’ anahtar kelimesi özelinde ise ‘mayo’ sorgularında bu sayfalar arasında cannibalization sorunu yaşanması muhtemeldir.

Bu gibi durumlarda sayfalarda bulunan içerik incelenebilir ve güncellenebilir, sayfalarda bulunan ortak ürünler incelenebilir, eğer bu sayfalar birbirine çok yakın sorgulara hitap ediyorsa bu sayfalarınızı tek sayfada toplamayı düşünebilirsiniz.

Seo.do ve SEOmonitor gibi rank tracker araçları ile takip ettiğimiz anahtar kelimeleri filtreleyerek, cannibalization sorunu yaşadığımız kelimelere ulaşabiliyoruz.

Google Cezaları - Manuel İşlemler

Manuel işlemler ‘Google Cezaları’ olarak da bilinir. Google algoritmaları, kullanıcılara spam içeriklerden arınmış sonuçlar sunmak istiyor. Bu nedenle spam içeriğe sahip web sitelerin tamamına ya da belirli sayfalarına manuel işlemler uyguluyor.

Web sitenize ya da bir sayfanıza manuel işlem uygulanıp uygulanmadığını Google Search Console aracı ile tespit edebilirsiniz.

Google manuel işlemleri hakkında daha detaylı bilgiler edinmek için ekibimizden Samet Özsüleyman’ın Google cezaları içeriğini inceleyebilirsiniz.

Eğer sayfamız cannibalization sorunu yaşamıyor ve web sitemizde bir manuel işlem bulunmuyorsa, düşüş nedenimizi bulmak için incelemeye devam edebiliriz.

Rakip Analizi

Bizler, daha çok organik trafik elde etmek için geliştirmeler yapmaya devam ederken, rakiplerimiz de pastadaki paylarını büyütmek için geliştirmeler yapmaya devam ediyor.

Bir sorguda 1. sırada yer almak için birçok optimizasyon ve geliştirme yapmamız gerekir, bu pozisyonumuzu korumak ve rakiplerimize kaptırmamak için de optimizasyonları ve geliştirmeleri devam ettirmemiz gerekiyor. Bu nedenle rakip incelemeleri oldukça önemli. Peki rakiplerimizin sayfalarında neleri incelemek bize fayda sağlar?

Rakiplerimizin sayfalarında bulunan içerikleri, ürünleri, ürün sayılarını, meta etiketlerini, heading kurgularını, site içi linklemeleri ve site dışından elde edilen linkleri incelemek rakip analizinin en önemli aşamalarındandır.

Örneğin, ‘gömlek’ sorgusu ile hedeflenen sayfada yaşanan pozisyon kaybının ardından yükseliş yaşayan ve pozisyon kaybı yaşamadan önce de bizden üst sıralarda listelenen rakiplerimizin ilgili sayfaları üzerinde yaptığı geliştirmeleri incelememiz gerekiyor.

Rakip İçerik Analizi

Öncelikli olarak rakiplerimizin sayfalarında bulunan içerikleri inceleyerek, TF-IDF analizi yapılabilir.

TF-IDF analizi, rakip içerik uzunluklarının ve anahtar kelime kullanım oranlarının, kendi içeriğimizin uzunluk ve anahtar kelime kullanım oranı ile karşılaştırılmasıdır. 

Eğer rakiplerimizin içeriği bizim sayfamızda bulunan içeriğe göre daha kapsamlı ve anahtar kelime kullanım oranları daha iyiyse; içeriğimizi güncellemeyi düşünebiliriz.

Ayrıca içeriğimizde güncelleme yapılması ya da yapılmaması durumunda da içeriğimizde site içi linkleme fırsatı olup, olmadığının incelenmesi ve varsa bu fırsatların değerlendirilmesi oldukça önemli.

Rakip içeriklerinin incelenmesi ve geliştirme aksiyonlarının alınması ile birlikte, meta etiketlerinin, heading kurgularının ve bu etiketlerde anahtar kelime kullanım oranlarının incelenmesi de diğer önemli nokta.

Örneğin, rakibimizin title etiketinde bulunan anahtar kelimenin aranma hacmi, bizim title etiketimizde bulunan anahtar kelimeye göre daha yüksek ise bu anahtar kelimenin title etiketine eklenmesi düşünülebilir.

2021 yılının Ağustos ayında, Google’ın arama sonuçlarında kullanıcılara daha iyi title etiketi sunmak amacıyla yayınladığı Google Title Tag güncellemesinin ardından; Google sayfalarımız için belirttiğimiz title etiketinin yerine, arama sonuçlarında sayfamızın bir başka heading etiketini sunabiliyor.

Örneğin, ‘ps5’ sorgusunu incelediğimizde; vatanbilgisayar.com’un ilgili sorguda hedeflediği sayfası için belirlediği title etiketinin arama sonuçlarında yer almadığı, bu etiket yerine Google’ın ilgili sayfanın H2 etiketini arama sonuçlarında göstermeyi tercih ettiğini görüyoruz.

Bu nedenlerden dolayı meta etiketlerini belirlerken (özellikle title etiketini) anahtar kelime kullanımı ve bu etiketlerin heading etiketleri ile uyumlu olması oldukça önemli bir hal alıyor.

Rakip Ürün Analizi

Google algoritmalarının kullanıcılara en iyi sonucu sunma amacına bağlı olarak rakiplerimizin ürün çeşitliliği ve stok durumlarını inceleyip, kendi ürün çeşitliliğimiz ve stok durumlarımız ile karşılaştırma yapılabilir. Ürün çeşitliliğinin ve stok durumlarının artırılması düşünülebilir.

Örneğin, site otoritesi gibi önemli faktörlerin göz önünde bulunmadığı bir senaryoda; rekabetin yüksek olduğu ‘erkek gömlek’ sorgusunda rakiplerimizin ürün gamının ve stok durumunun bize göre daha geniş olması, pozisyon kaybı yaşamamıza neden olabilir.

Rakip Backlink Analizi

Son olarak da Ahrefs ve SEMrush gibi araçlarla rakiplerimizin site dışından elde ettiği otorite puanları  incelenebilir ve site dışından link edinmek için aksiyonlar alınabilir.

Bu ve buna benzer araçlar ile rakiplerimizin kaç farklı domainden, kaç adet backlink’e sahip olduğunu ve ne tür web sitelerinden backlink elde ettiklerini görebiliyoruz.

Google Güncellemeleri

Google kullanıcılara daha iyi deneyimler ve en iyi sonuçları sunmak amacıyla belirli aralıklarla güncellemeler yapıyor. Bu güncellemeler ile birlikte bazı web siteleri düşüş yaşarken bazıları ise yükselişe geçiyor.

Örneğin, çok fazla zayıf içeriğe sahip web siteleri, Google'ın kullanıcılara kaliteli içerik sunma amacına uymaması nedeniyle otorite kaybına bağlı olarak pozisyon kaybı yaşayabiliyor.

Google’ın 2011 yılında yayınladığı, büyük ölçüde içeriğe yönelik olan Panda güncellemesi ve 2012 yılında yayınladığı, spam link ve içeriklere yönelik olan Penguen güncellemesini bu güncellemelere örnek olarak verebiliriz.

Panda güncellemesi temel amacı, web sitelerinin kullanıcılara kaliteli ve özgün içerik sunmasını sağlamaktı. Kopya ve katma değeri zayıf içerikler sunan web siteleri, bu güncellemenin ardından büyük pozisyon kayıpları yaşamaya başladı.

Google, Penguen güncellemesi ile spam link ve içeriklere sahip web sitelerine manuel işlem uygulayarak cezalandırmaya başladı. Penguen güncellemesi ile birlikte spam link barındıran web siteleri de pozisyon kayıpları yaşamaya başladı.

Google güncellemelerinin sıralamalara olan etkilerinin daha detaylı incelemek için videomuzu izleyebilirsiniz.

Özetle, organik trafik kayıpları bir ya da birden çok nedene bağlı olabilir. Title güncellemesiyle yaşanılan pozisyon kayıplarına, aranma hacmi düşüşüne, rakiplerimizin yaptığı geliştirmelere bağlı olarak yaşanılan pozisyon kayıplarına ya da en kötü senaryo bunların hepsine, aynı anda bağlı olabilir. Bu nedenle web sitemizi ve sayfalarımızı doğru adımlarla, düzenli bir akış ile optimize etmek oldukça önemli.

Farklı blog içeriklerinde görüşmek üzere. :)